Wat is de rol van de staat in de maatschappij
| Het staatsapparaat, een bende gewapende mannen, de politie, het leger en hun aanhangsels (rechtbanken) enzovoort, zijn instrumenten ter onderdrukking van de ene laag in de maatschappij door de andere, gewoonlijk de onderdrukking van de ene klasse door de andere. In een bepaald stadium van de menselijke ontwikkeling ontstond de staat als gevolg van de verdeling van de maatschappij in klassen. Zodra het mogelijk werd een surplus te produceren bovenop de noden van de producenten, werd het voor een minderheid mogelijk zich te onttrekken van arbeid. In de plaats daarvan leefde ze van het surplus dat geproduceerd werd door de meerderheid. Onvermijdelijk had zo een kleine minderheid echter een speciale macht nodig om de meerderheid op haar plaats te houden. Op die manier ontstonden de eerste vormen van een staatsapparaat uit de verdeling van de samenleving in klassen. Deze vroege klassenverdeling tussen slaveneigenaars en slaven werd vervangen door andere vormen van klassenverdeling (leenheren en horigen onder het feodalisme, kapitalisten en arbeiders onder het kapitalisme). Maar zelfs tot op de dag van vandaag onder het kapitalisme was het steeds een minderheid die kon leven van het surplus dat geproduceerd werd door de meerderheid. Bij het kapitalisme hoort dus ook een specifieke vorm van staat, namelijk de burgerlijke staat. Het kapitalisme heeft een progressieve rol gespeeld in de opbouw van de economie door te investeren tot op een punt dat het mogelijk zou zijn om voor de eerste keer deze archaïsche klassenverdeling uit de weg te ruimen. Aangezien het precies de taak is van het socialisme om deze verdeling af te schaffen, zal ook de staat in toenemende mate afsterven. Na de omverwerping van de burgerlijke staat door de socialistische revolutie zal de arbeidersstaat stilaan wegdeemsteren. Er is dan immers geen instrument meer nodig voor de verdrukking van de meerderheid door een minderheid. In plaats van de regering over personen komt het beheer over zaken en het leiden van de productieprocessen. |