Geschreven: 1933-1936
Bron: Nederlandstalige Trotski Bibliotheek 22. Revolutionair-Socialistische Publicaties, Groningen 2007. Door Karel ten Haaf. Facsimile-uitgaven van teksten van Trotski in het Nederlands – De tekst moet oorspronkelijk een brochure geweest zijn, met op de kaft ‘Entrisme’ en het nummer 103, verdere gegevens ontbreken
Deze versie: spelling - de noten in de tekst ontbreken, zodoende is er enkel de opsomming aan het einde van de tekst
Transcriptie/HTML en contact: Adrien Verlee, voor het Marxists Internet Archive
Bron: Nederlandstalige Trotski Bibliotheek 22. Revolutionair-Socialistische Publicaties, Groningen 2007. Door Karel ten Haaf. Facsimile-uitgaven van teksten van Trotski in het Nederlands – De tekst moet oorspronkelijk een brochure geweest zijn, met op de kaft ‘Entrisme’ en het nummer 103, verdere gegevens ontbreken
Deze versie: spelling - de noten in de tekst ontbreken, zodoende is er enkel de opsomming aan het einde van de tekst
Transcriptie/HTML en contact: Adrien Verlee, voor het Marxists Internet Archive
Het stadium van de kleine groep
(2 oktober 1933)
Britse sectie, bolsjewiek-leninisten
Waarde Kameraden,
Ik ontving een kopie van uw brief van 5 september en wens een aantal bijkomende overwegingen i.v.m. het entrisme in de ILP te formuleren.
1. We overdrijven de betekenis van de ILP niet. Net zoals in de fysische wereld is ook in de politiek alles relatief. In vergelijking met uw kleine groep is de ILP een enorme organisatie. Uw kleine groep is niet in staat de Labour Party in beweging te krijgen, maar kan wel effect ressorteren binnen de ILP.
2. Het lijkt mij dat u bezig bent de ILP door dezelfde ogen te bekijken als de stalinistische partij: t.t.z. het aantal kleinburgerlijke elementen dat erin zit, overdrijven en het aantal arbeiders minimaliseren. Maar zelfs als we aannemen dat de arbeiders nog slechts 10 % van het geheel uitmaken (een duidelijke onderschatting trouwens), dan nog komen we aan een cijfer van 1000 revolutionair gezinden en in werkelijkheid zijn het er veel meer.
3. De sprong van duizend naar 10.000 is veel gemakkelijker dan de sprong van 40 naar 1000.
4. U spreekt van de voordelen van het beïnvloeden van de ILP van buiten uit. 0p breed historisch vlak bekeken bevatten uw argumenten een grond van waarheid, maar er bestaan unieke, uitzonderlijke omstandigheden, die het noodzakelijk maken uitzonderlijke middelen te gebruiken. De revolutionaire arbeiders van de ILP klampen zich vandaag nog steeds vast aan de partij. Het vooruitzicht om toe te treden tot een groepje van 40 man waarvan ze de standpunten nauwelijks kennen, kan hun geenszins aanspreken. Wanneer ze binnen het jaar ontgoocheld zouden worden door de ILP, zelfs dan nog zouden ze niet naar uw groep komen, maar naar de stalinisten. Deze zouden al spoedig hun nek breken.
Wanneer u tot de ILP toetreedt teneinde er de bolsjewisering van de partij te bewerkstelligen (t.t.z. van de revolutionaire kern van die partij), dan zullen de arbeiders u beschouwen als medearbeiders, als kameraden en niet als tegenstanders die de partij van buiten uit willen doen splitsen.
5. Wanneer het hier zou gaan om een gevormde partij, die homogeen was en die beschikte over een stabiel apparaat, dan zou het gaan werken daarin niet enkel zinloos, maar zelfs fataal zijn. Maar de ILP vertoont een ander beeld. Haar apparaat is verre van homogeen en daar vloeit uit voort dat het een grote vrijheid tolereert m.b.t. de verschillende stromingen. De revolutionaire basis van die partij zoekt gretig naar oplossingen. Wanneer u zich blijft opstellen als een onafhankelijke groep dan vertegenwoordigen jullie in de ogen van de arbeiders niets meer dan een aantal mededingers van de stalinisten. Binnen de partij kunt u de arbeiders veel gemakkelijker immuun maken tegen het stalinisme.
6. Ik denk (en dit is mijn persoonlijke mening), dat zelfs indien u uw eigen blad zou opgeven, u toch nog met succes de ILP-pers in uw voordeel zou kunnen gebruiken. Dit geldt ook voor The New Leader en het discussieorgaan. De Amerikaanse Militant en het International Bulletin zouden uw werk kunnen vervolledigen.
7. Moeten alle leden van uw groep tot de ILP toetreden? Dit is een zuiver praktische kwestie. Wanneer uw leden die in de Britse KP werken daar een breed actieterrein hebben, dan kunnen ze daarin nog wat langer blijven werken, hoewel ik persoonlijk denk dat ze onder de gegeven omstandigheden veel nuttiger arbeid zouden kunnen verrichten in de ILP.
8. De vraag of u tot de ILP toe moet treden op individuele basis of als fractie is een zuiver formele kwestie. In essentie zult u natuurlijk een fractie worden die zich zal dienen te onderwerpen aan de algemene discipline. Vooraleer toe te treden tot de ILP kunt u een publieke verklaring afleggen in de zin van: “Onze standpunten zijn bekend. Wij baseren onszelf op de principes van het bolsjewiek-leninisme en wij zijn een deel van de Internationale Linkse Oppositie. De ideeën van deze Oppositie beschouwen we als de enig mogelijke om tot de opbouw van een nieuwe Internationale te komen. We treden tot de ILP toe om de leden van deze partij via het dagelijkse werk van de correctheid van onze ideeën te overtuigen alsook om hen de noodzaak te doen inzien van het aansluiten van de ILP bij de initiatiefnemers van de nieuwe Internetionale.”
In welk opzicht zou dergelijke verklaring het prestige van uw groep verminderen? Dit is me niet duidelijk.
Het Internationaal Secretariaat kon u en wou u niet dwingen om tot de ILP toe te treden. Wanneer uzelf niet overtuigd bent van het nut van die stap, dan zal uw toetreden toch zijn doel missen. Het zetten van deze stap houdt een grote verantwoordelijkheid in. Het is nodig alle aspecten ervan nauwgezet af te wegen en te beoordelen. Het doel van deze en van vorige brieven is u te helpen bij de discussies die u te voeren hebt.
Kameraadschappelijke groeten,
Leon Trotski
Britse sectie, bolsjewiek-leninisten
Waarde Kameraden,
Ik ontving een kopie van uw brief van 5 september en wens een aantal bijkomende overwegingen i.v.m. het entrisme in de ILP te formuleren.
1. We overdrijven de betekenis van de ILP niet. Net zoals in de fysische wereld is ook in de politiek alles relatief. In vergelijking met uw kleine groep is de ILP een enorme organisatie. Uw kleine groep is niet in staat de Labour Party in beweging te krijgen, maar kan wel effect ressorteren binnen de ILP.
2. Het lijkt mij dat u bezig bent de ILP door dezelfde ogen te bekijken als de stalinistische partij: t.t.z. het aantal kleinburgerlijke elementen dat erin zit, overdrijven en het aantal arbeiders minimaliseren. Maar zelfs als we aannemen dat de arbeiders nog slechts 10 % van het geheel uitmaken (een duidelijke onderschatting trouwens), dan nog komen we aan een cijfer van 1000 revolutionair gezinden en in werkelijkheid zijn het er veel meer.
3. De sprong van duizend naar 10.000 is veel gemakkelijker dan de sprong van 40 naar 1000.
4. U spreekt van de voordelen van het beïnvloeden van de ILP van buiten uit. 0p breed historisch vlak bekeken bevatten uw argumenten een grond van waarheid, maar er bestaan unieke, uitzonderlijke omstandigheden, die het noodzakelijk maken uitzonderlijke middelen te gebruiken. De revolutionaire arbeiders van de ILP klampen zich vandaag nog steeds vast aan de partij. Het vooruitzicht om toe te treden tot een groepje van 40 man waarvan ze de standpunten nauwelijks kennen, kan hun geenszins aanspreken. Wanneer ze binnen het jaar ontgoocheld zouden worden door de ILP, zelfs dan nog zouden ze niet naar uw groep komen, maar naar de stalinisten. Deze zouden al spoedig hun nek breken.
Wanneer u tot de ILP toetreedt teneinde er de bolsjewisering van de partij te bewerkstelligen (t.t.z. van de revolutionaire kern van die partij), dan zullen de arbeiders u beschouwen als medearbeiders, als kameraden en niet als tegenstanders die de partij van buiten uit willen doen splitsen.
5. Wanneer het hier zou gaan om een gevormde partij, die homogeen was en die beschikte over een stabiel apparaat, dan zou het gaan werken daarin niet enkel zinloos, maar zelfs fataal zijn. Maar de ILP vertoont een ander beeld. Haar apparaat is verre van homogeen en daar vloeit uit voort dat het een grote vrijheid tolereert m.b.t. de verschillende stromingen. De revolutionaire basis van die partij zoekt gretig naar oplossingen. Wanneer u zich blijft opstellen als een onafhankelijke groep dan vertegenwoordigen jullie in de ogen van de arbeiders niets meer dan een aantal mededingers van de stalinisten. Binnen de partij kunt u de arbeiders veel gemakkelijker immuun maken tegen het stalinisme.
6. Ik denk (en dit is mijn persoonlijke mening), dat zelfs indien u uw eigen blad zou opgeven, u toch nog met succes de ILP-pers in uw voordeel zou kunnen gebruiken. Dit geldt ook voor The New Leader en het discussieorgaan. De Amerikaanse Militant en het International Bulletin zouden uw werk kunnen vervolledigen.
7. Moeten alle leden van uw groep tot de ILP toetreden? Dit is een zuiver praktische kwestie. Wanneer uw leden die in de Britse KP werken daar een breed actieterrein hebben, dan kunnen ze daarin nog wat langer blijven werken, hoewel ik persoonlijk denk dat ze onder de gegeven omstandigheden veel nuttiger arbeid zouden kunnen verrichten in de ILP.
8. De vraag of u tot de ILP toe moet treden op individuele basis of als fractie is een zuiver formele kwestie. In essentie zult u natuurlijk een fractie worden die zich zal dienen te onderwerpen aan de algemene discipline. Vooraleer toe te treden tot de ILP kunt u een publieke verklaring afleggen in de zin van: “Onze standpunten zijn bekend. Wij baseren onszelf op de principes van het bolsjewiek-leninisme en wij zijn een deel van de Internationale Linkse Oppositie. De ideeën van deze Oppositie beschouwen we als de enig mogelijke om tot de opbouw van een nieuwe Internationale te komen. We treden tot de ILP toe om de leden van deze partij via het dagelijkse werk van de correctheid van onze ideeën te overtuigen alsook om hen de noodzaak te doen inzien van het aansluiten van de ILP bij de initiatiefnemers van de nieuwe Internetionale.”
In welk opzicht zou dergelijke verklaring het prestige van uw groep verminderen? Dit is me niet duidelijk.
Het Internationaal Secretariaat kon u en wou u niet dwingen om tot de ILP toe te treden. Wanneer uzelf niet overtuigd bent van het nut van die stap, dan zal uw toetreden toch zijn doel missen. Het zetten van deze stap houdt een grote verantwoordelijkheid in. Het is nodig alle aspecten ervan nauwgezet af te wegen en te beoordelen. Het doel van deze en van vorige brieven is u te helpen bij de discussies die u te voeren hebt.
Kameraadschappelijke groeten,
Leon Trotski